Kaideyi bozan türden: Non-ribozomal proteinler
Proteinler, vücudun temel taşı; dokuların, organların yapısını oluşturan birincil moleküldür. Haliyle, önemi bu kadar büyük olan bu maddenin üzerine sistemli…
Biyoloji felsefesi ve likenler
Canlılık nedir? Bir organizmayı diğerinden ayıran temel özellikler nelerdir? Doğa, yaşamın sınırlarını nasıl çiziyor? Biyoloji felsefesi, bu gibi temel sorulara…
Enfeksiyonların evrensel tarihi
İnsanlık tarihi, tarihe yön veren önemli savaşlar, devrimler ve buluşlarla anılır. Fakat, tarihe yön veren görünmez düşmanlar unutulmamalıdır. Tarih boyunca…
Toprak verimine yeni bir bakış açısı: Siyanobakteriler
İnsanın etkisi, doğanın her alanına olduğu gibi toprak verimliliğine de sıçramıştır. Ancak yavaş yavaş durumun ciddiyetini kavrayan insanoğlu, bunu düzeltmek…
Kuantum kameralar hayatın ilk anlarını kaydediyor!
Adelaide Üniversitesindeki araştırmacılar, özel olarak kuantum seviyesinde ölçüm yapmak için tasarlanmış kameraları kullanarak embriyoların ilk görüntülemesini yaptılar. Üniversitenin Yaşam Işığı…
Yaşama sınır çizmek!
Doğa tarihi müzeleri, yaşamın çeşitliliğini düzenleme ve kataloglamaya yönelik bilimsel yaklaşımların somutlaşmış hali olarak kuruldu. Bu, insanların genellikle sezgisel olarak…
Antik DNA: Geçmişin şifrelerini çözmek
66 milyon yıl önce yaşamış bir canlının DNA'sını elde etmek... Bu yazımızda, bu fikrin ortaya çıkış sürecini konuşacağız.
Kalıtımın görünmez yüzü: Epigenetik
Her şey genlerimizin kontrolünde mi veya bir gene sahip olmamız, o genin getirdiği kaderi kesinlikle yaşayacağımız anlamına mı geliyor? İşte…
Turuncu gıda boyası, cildi geçici olarak şeffaf hale getirebilir!
Gelecekte doktorlar hastaların içini günümüzdeki görüntüleme cihazları olmadan ve cildi kesmeden görünteleyebilecekler. Yeni bir çözüm, cildi geçici olarak şeffaf hale…
CRISPR Down sendromu için yeni bir umut sunuyor!
Down sendromu genetik bir farklılıktır ve bireylerin hücrelerinde fazladan bir 21. kromozom bulunması nedeniyle ortaya çıkar. Yani sağlıklı bireylerde 46…
Bağırsak mikrobiyomu ve ötesi: Bakteriler sayesinde varız!
Bu yazıyı okuduğunuzda, bağırsak mikrobiyomu ve sağlığımız arasındaki ilişkiyi çok daha iyi anlıyor olacaksınız!
Karbonifer dönemi
Karbonifer Dönemi, günümüz ekosisteminin temelinin atıldığı, önemli bir dönemdir. Bu yazımızda, Karbonifer Dönemi'ni konuşacağız.
Yapay zekâ ile tasarlanan enzimler ve plastik geri dönüşüm
Araştırmacılar, doğal enzimlerin temel özelliği olan çok adımlı reaksiyonları gerçekleştirebilen yepyeni enzimleri tasarlamak için yapay zekâ (AI) kullandılar. Geliştirilen yapılar, plastik…
Denizlerdeki ölümcül örtü: Ötrofikasyon
Ötrofikasyon, suların üstünü bir halı misalı kaplayarak oksijen geçisini engelleyen ve biyoçeşitliliği tarumar eden bir oluşumdur.
Biyolojik temelde bilincin şifresi: Autopoiesis teorisi ve bilincin öz-yaratımı
Ana akım biyoloji insan bilincinin sadece beynin bir fonksiyonu olduğunu savunuyor ve onu sadece beyni anlayarak açıklamaya çalışan teorilerle izah…
Biyoçeşitliliğin kalbi: Madagaskar
Endemik flora ve faunasıyla göze çarpan Madagaskar, yaklaşık 88 milyon yıl önce ana karadan ayrılmış ve günümüze kadar kendi dünyasını…
Hayvanlarda aşk nedir, ne değildir?
Sevgililer gününde havada aşk var ve birçok insanın aklında da aşk var. Yeni bir aşk hissi heyecan verici olabilir, uzun…
Hayvanlar aşık olur mu?
14 Şubat günü bu soru yine aklımıza takılmış olabilir. Yıllardır insanların cevabını aradığı bazen de gülümsemesine yol açan bir konu…
Yaşamın şifresi: Homokiralite
Yaşamın başlangıcına dair sorular, insanlığın her zaman en büyük merak kaynaklarından biri olmuştur. Bilim dünyasında bu alana dair yapılan çalışmalar,…
Peru’da keşfedilen 27 yeni tür
İnsanoğlu her sene bir önceki seneye göre çok daha iyi işler yapmaya devam ediyorken bu senenin başlarında bilim camiasının gündemi…
Darwin ve müzik
Bilim insanlarının sıra dışı doğalarının bir örneği olan Darwin’in, yaşlılığında bitkilere fagot çalması, Isaac Newton’un simyaya olan ilgisi veya Kopernik’in…
Mikroorganizmaların evrimi ve yaşamdaki yeri
Biyoloji, birçok alt dalı olan temel bir bilimdir. Mikrobiyoloji, biyolojinin bu alt dallarından biridir ve mikroskobik boyuttaki canlıları inceler. Her…
Doğanın temel mottosu: Hatasız hayat olmaz!
Tüm hayvanlar hata yapar. Yemi yutup kendini oltanın ucunda bulan bir balığı, kemiğini gömdüğü yeri unutan köpekleri ya da dillerini…
Geçmişten geleceğe Anadolu biyocoğrafyası
Anadolu parsından kelaynaklara, çizgili sırtlandan Anadolu semenderine, vaşaktan Akdeniz fokuna kadar Anadolu, her ne kadar pek farkında olmasak da pek…
Canlılığın sınırındaki gizemli yapılar: Virüsler
Bugün biliyoruz ki, yaşamın varoluşunda, canlılar arasındaki genetik aktarımda ve belki de biz insanların şu anki genetik altyapısında virüslerin çok…
Yaşamın sessiz mimarları: Bitkiler
''Ormanlar seslerle yankılanır. Kuşlar şakır, kurbağalar vıraklar, cırcırböcekleri öter, rüzgârla savrulan yapraklar hışırdar. Bu hiç susmayan orkestrada tehlikeyi haber veren,…
Yaşam nasıl işler?
Yaşam hiyerarşik bir süreçtir ve her düzeyin kendi kuralları ve ilkeleri vardır. Genler, proteinler, hücreler, dokular ile bağışıklık sistemi ve…
Gelecekte yosun yemek zorunda kalabiliriz!
Bunu tuhaf bulabilirsiniz fakat yosunlar (suda yaşayanlarına alg denir) önümüzdeki yıllarda soframızda yer alabilir. İnsan nüfusunun hızla artması beraberinde protein…
Kanserin neden kesin tedavisi yok?
Aynı dokuda bulunan kanser hücreleri bile genetik farklılık gösterir. Bu durum kesin bir tedavi yöntemi bulmayı zorlaştırarak her kanser türüne…
Sperm fizik kurallarına aykırı hareket ediyor!
Newton, hareket yasalarını 1686'da ortaya çıkardı. Kendisi, fiziksel bir nesne ile ona etki eden kuvvetler arasındaki ilişkiyi birkaç basit ilkeyle…
Biyolojide hiçbir şey evrimin ışığı dışında anlamlı değildir!
Theodosius Dobzhansky'nin 1973 yılında yayımlanan ''Nothing in Biology Makes Sense except in the Light of Evolution'' adlı meşhur makalesi günümüzden…
Afrika’daki deve kuşu ayaklı kabile
Zimbabwe’deki Vadoma kabilesi, her iki ayaklarında da “deve kuşu pençesi” olarak adlandırılan ve yalnızca iki ayak parmağı bulunmasına sebep olan…
Okul müfredatlarında evrim: Karşılaştırmalı bir analiz
Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi’nde(International Journal of Science Education) Ocak 2024'te yayımlanan, GazeteBilim Yayın Kurulu üyemiz Seçkin Eroğlu'nun da yazar olarak…
Plastik atıklardan gıda elde etmek mümkün mü?
Bir biyomühendis olan Sang Yup Lee, ülkelerin mikropları bir besin kaynağı olarak değerlendirmeleri için geçerli nedenleri olduğunu söylüyor. Lee ve…
Mariana çukuru hakkında bilinmeyenler
Dünya üzerindeki okyanusların sadece çok küçük bir yüzdesinin keşfedildiği bilgisi göz önünde bulundurulursa Mariana Çukuru hakkında elde edilen bilgiler de…
Mantarlar müzik dinler mi?
Beyaz gürültü bazı mikroorganizmaların gelişmesine yardımcı olur. Carly CassellaÇeviri: Emine Öykü GünerMantarların kulakları olmayabilir. Ancak mantarlar çevrelerindeki seslere göre büyümelerini…
Yaşamı görme serüveni işte böyle başladı!
Bazıları dünyayı ve gökyüzünü gözlemlerken, bazıları insan vücuduna merak duyar ve onu gözlemler. Bu radikal bir değişimdir ve kendi derimizin…
Orman, mantar ve karbona yeni bir bakış!
Hollanda’da gerçekleştirilen bir çalışmada, azot kirliliği azaldığında faydalı mantar türlerinin ormanlarda yeniden yetiştiğine dair bulgular mevcut. Martinez-Suz’a göre asıl tehlike,…
Yakınlardaki bir Süpernova Dünya’daki yaşam çeşitliliğini arttırmış olabilir!
Dünya üzerindeki yaşam, hem karasal hem de kozmik kökenli radyasyon tarafından devamlı iyonlaştırıcı radyasyona maruz kalmasıyla sürekli evrimleşiyor. Evan GoughÇeviri:…
Moleküler Biyoloji ve Genetik mezunları neden Türkiye’yi terk ediyor?
TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri 2021-2023 geçtiğimiz günlerde açıklandı. Buna göre en çok göç veren bölüm %17,9…
Bitkileri yakında anlamamız mümkün!
Çoğu insan bitkileri iletişim kurmayan pasif canlılar olarak değerlendirir ama onların da kendilerince iletişim kurmak, etkileşime geçmek için yöntemleri vardır.
Tek tek inceledik! Evrimsiz lise biyoloji ders kitapları
GazeteBilim olarak 9., 10., 11. ve 12. sınıf biyoloji ders kitaplarını inceledik ve dramatik bir sonuçla karşılaştık: Evrim kavramı yok…
Ahlakın ve sosyalliğin biyolojik kökenleri
Ahlak dinle bağlı değil fakat, din ahlakla bağımlıdır. Din olmadan ahlak olabilir. Ancak, ahlaksız din olmaz.
Bakteriler hafızalarını aktarabilir mi?
Yapılan yeni bir araştırmaya göre bakteriler; kendilerinde ve çevrelerinde meydana gelen değişiklikleri hatırlayabiliyor ve aktarabiliyor. Her ne kadar bu değişiklikler…
Kök hücre çeşitleri ve kullanım alanları
Kök hücreler, özelleşmemiş hücrelerdir. Vücutta farklı hücre tiplerine dönüşebilirler ve bu sayede bir kimlik kazanırlar.
Siyanobakterilerden Kloroplasta: Endosimbiyogenesis
Canlı sistemler söz konusu olduğunda değişim faaliyeti nehrin var olmak için akması ya da fırtınanın var olmak için devam etmesi…
Yarı bitki yarı hayvan canlı: Deniz tulumluları
Deniz tulumluları olarak bilinen bu sevimli “koca ağızlı” su altı canlıları kendi organlarını sindiriyor!
Köpekbalıklarında bakire doğum: Partenogenez
Nesli tükenmekte olan iki dişi köpekbalığının, erkeklerin yokluğunda neslin devamını sağlamak için aseksüel olarak ürediği tespit edildi.
Maymun Çiçeği gerçekleri, tedavi ve safsatalar
Virolog Semih Tareen, Maymun Çiçeği’yle ilgili gerçekleri açıkladı ve safsatalara yanıt verdi.
İnsandan çok Neandertaliz
Neandertaller ve insanlar binlerce yıl önce çiftleştiler. Onların mirası bugün içimizde yaşıyor.