Yapılan yeni bir çalışma, erken yaşta telefon sahibi olmanın sağlık problemleriyle bağlantılı olduğunu öne sürüyor.
Çeviri: Elifnur Durduran
Bu çalışma, çocukların ilk telefonlarını aldığı yaşa göre ani duygusal değişikliklerin, kilo alımının ve uykusuzluk problemi riskinin arttığını gösteriyor ama uzmanlara göre bu, telefonunuzu çöpe atmanızı gerektirecek bir şey değil. Telefonunuzu kullanırken kendi iyiliğinize dikkat etmek mümkün…
Araştırmanın başı olan, Philadelphia Çocuk Hastenesi ve Pennyslyvania Üniversitesinde görevli çocuk gelişimcisi Ran Barzilay şöyle konuşuyor: “Telefonda geçirdiğiniz zamandan ve bunun sizi nasıl etkileyebileceğinden haberdar olmanız lazım.”
Çalışma için Barzilay’ın ekibi, ABCD (Adolescent Brain Cognitive Development – Ergen Birey beyin Bilişsel Gelişimi) çalışmasındaki verileri inceledi.ABCD çalışması yaklaşık on binden fazla 9-10 yaş arasındaki çocukların yetişkinliğe olan yolculuğunu takip eden bir araştırmaydı.Araştırmacılar çocuklar hakkında Amerika Birleşik Devletlerinin 21 farklı yerinden bilgi topladı.
Barzilay’in ekibinin topladığı örneklere göre 10,588 çocuğun yaklaşık üçte ikisi, 12 yaşında akıllı telefon sahibi olmuşlardı bile. Aralarından yüzde 5.72’sine depresyon tanısı koyuldu; oysa bu yüzde, telefonu olmayan çocuklar arasında 4.5’ti. Depresyon tanısı konulmuş insanlar çoğunlukla hissiz, üzgün ya da umutsuz hissederler. Eğer tedavi altına alınmazsa bu hastalık tehlikeli olabilir.
BMI (body mass index – vücut kütle indeksi) bir bireyin sağlıklı kilosunu belirlemek için kullanılan bir ölçü türüdür. Akıllı telefonu olan 12 yaşındaki çocukların BMI’si, yaşıtları akıllı telefonu olmayan çocuklara göre daha yüksek ölçüldü. Bu çocukların yaklaşık %16’sıysa obezliğin sınırında. Bu, akıllı telefonları olmayan akranlarının yüzde 12’sinden daha azıyla karşılaştırılıyor. Fazla kilo diyabet riskini arttırdığı gibi kalp ve eklem problemleriyle beraber başka sağlık sorunlarının da önünü açıyor.
12 yaşında akıllı telefona sahip olan çocukların aynı zamanda yaşıtlarının ortalamasından 17 dakika daha az uyumaya eğilimli oldukları görüldü. Bu çok uzun bir süre olarak gözükmese de gençlerin çoğunun yeterince uyku almadığını hatırlamakta fayda var ve akıllı telefona sahip olma yaşı küçüldükçe çocukların kilo alma ve uykusuz kalma eğiliminde ABDC verilerince artış görülüyor.
Araştırma aynı zamanda 12 yaşındansa 13 yaşında akıllı telefon sahibi olan çocukları inceledi; karşılaştırıldığında 13 yaşında ilk akıllı telefonunu alan çocukların yarı yarıya 12 yaşındakilerden daha iyi uyuduğu gözlemlendi.
Barzilay’ın ekibi çalışmalarını Pediatrics dergisinin ocak ayı sayısında paylaştı.
Minnesota Üniversitesinde psikolog olarak görev yapan Xioran Sun’ın grubu, gelir seviyesi düşük olan ailelerden toplam 263 Latin çocuğun sağlık durumunu ve akıllı telefon kullanımını inceledi.
Sun’ın ekibi çocukları beş yılı aşkın bir süre boyunca gözlemledi. Ve akıllı telefon kullanımının çocukların sınav notlarıyla, uyku problemleriyle ya da depresyonla doğrudan kuvvetli bir bağlantısı olmadığını fark ettiler. Ekip, araştırma sonuçlarını üç sene önce Child Development dergisiyle paylaştı.
Peki bu iki farklı sonuç karşısında biz ne yapmalıyız?
Sun’ın ve Barzilay’in probleme yaklaşım şekilleri oldukça farklı. Sun’ın dediğine göre toplanılan örneklerin boyutundan örneklerin hangi şartlar altında nasıl ve nerede toplandığına kadar farklı bir yaklaşım söz konusu. Ama yine de Sun’ın çalışması da Barzilay’ın çalışması da akıllı telefonların çocukların sağlığı üzerindeki bağlantısını gözlemledi. Barzilay’ın grubu belirli bağlantılar bulsa da akıllı telefonların bu sorunların kesin nedeni olamayacağını söylüyorlar.
Sun’ın grubunun öne sürdüğüne göre çocukların akıllı telefona erişim yaşı onların telefon kullanımı kadar önemli olmayabilir. Hatta Sun, bu konuyu aydınlatmak için çalışmalar yapıyor.
Sen ne yapabilirsin?
Pew Araştırma Merkezine göre belli bir zamandan sonra Amerika Birleşik Devletleri’ndeki neredeyse her çocuk akıllı telefon sahibi oluyor.
“Bu sorunu bir fırsata çevirmeye çalışmalısınız.” diye ekliyor Sun. Evebeynlerle konuşmayı öneriyor. “Telefonun nasıl kullanılacağına karar vermelisiniz. Ekran süresi kısıtlamak hakkında ve süre bittiğinde telefonu nereye koyacağınızı planlamalısınız.”
Bir telefon aldığınızda Barzilay gece telefonla aynı odada uyumamanızı tavsiye ediyor. Telefonla aynı odada uyumamak hem geç uyumanızı engelleyecek ya da gece yarısı uyandığınızda uykunuza geri dönmenizi zorlaştırmayacak.
Barzilay, genel olarak sağlığa önem vermeyi vurguluyor. Örneğin, geceleri iyi bir uyku çekmeyi öncelik haline getirmek gibi… Yeni yapılan araştırmalar akıllı telefonların gecelerin daha yoğun ve zorlu geçmesiyle bağlantısı olduğunu gösteriyor. Yani, hayatınıza daha fazla egzersiz katmanızı öneriyor.
Mental sağlığınızın farkında olmaya çalışın. Modunuzu yükseltmek için sağlıklı yollar arayın. Akıllı telefonlar sizin insanlarla iletişim kurmanızı sağlayabilir fakat gerçek hayatınızdaki arkadaş ve aile ilişkilerinizin yerini tutamaz, bu yüzden Barzilay gerçek hayattaki ilişkilere önem vermenin altını çiziyor.
Barzilay, “Akıllı telefon kullanmayı öğrenmeyi bir süreç olarak düşünün” diyor; “Sizi nasıl etkilediğine bakın. Kendiniz için neyin iyi ve neyin kötü olduğunu öğrenmeniz lazım.”
Kaynak: https://www.snexplores.org/article/kids-age-own-smartphone-health-risks
