2026 Nobel Barış Ödülü, Güney Afrikalı hukukçu Navi Pillay’a verildi. Pillay, İsrail’in Gazze’de soykırım işlediği sonucuna ulaşan Birleşmiş Milletler soruşturma komisyonuna başkanlık etmişti.
Norveç Nobel Komitesi, 2026 Nobel Barış Ödülü’nün 85 yaşındaki insan hakları savunucusu Navi Pillay’a verildiğini açıkladı. Komite, Pillay’ın uluslararası hukukun geliştirilmesine, savaş suçlarının yargılanmasına ve insan haklarının korunmasına yönelik çalışmalarını ödülün gerekçesi olarak gösterdi.
Apartheid rejimine karşı mücadele etti
1941’de Güney Afrika’da doğan Pillay, ırk ayrımcılığına dayanan apartheid rejimine karşı hukuk mücadelesi yürüttü. Nelson Mandela’nın da aralarında bulunduğu apartheid karşıtı kişilerin savunmalarında görev aldı.
Daha sonra Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesinde yargıçlık ve başkanlık yaptı. Tecavüzün belirli koşullarda soykırım suçu oluşturabileceğinin uluslararası hukukta kabul edilmesinde önemli rol oynadı. 2008-2014 yıllarında ise BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri olarak görev yaptı.
İsrail’in soykırımını soruşturan komisyona başkanlık etti
Pillay, 2021’de kurulan BM’nin Filistin toprakları ve İsrail hakkındaki bağımsız uluslararası soruşturma komisyonunun başkanlığını üstlendi.
Komisyon, Eylül 2025’te yayımladığı raporda İsrail’in Gazze’de soykırım kapsamına giren dört fiili gerçekleştirdiği ve Filistinlileri yok etmeye yönelik özel kastın bulunduğu sonucuna ulaştı. Komisyonun bu bulguları, uluslararası bir mahkemenin kesinleşmiş hükmü niteliğinde değil.
Uluslararası hukukun giderek ağırlaşan siyasi baskılarla karşı karşıya kaldığı bir dönemde verilen ödül, Pillay’ın apartheid karşıtı mücadeleden Ruanda soykırımının yargılanmasına ve Gazze’deki suçların soruşturulmasına uzanan hukuk kariyerini yeniden gündeme taşıdı.
